 |
|
|
|
Newsletter - Ιούλιος 2008
Αγαπητοί φίλοι,
πέρα απά τα προϊοντικά νέα μας, σας παρουσιάζουμε επιστημονικά νέα αστρονομίας, μέσα από μια σειρά άρθρων της αστροφυσικού Ελένης Χατζηχρήστου. Τα επιστημονικά νέα θα σας αποστέλλονται δύο φορές το μήνα έτσι ώστε να έχετε μια πλήρη εικόνα των φαινονομένων κάθε μήνα.
Γράφει η Αστροφυσικός Ελένη Χατζηχρήστου
Η νέα Σελήνη ανατέλλει στις 2 Ιουλίου κοντά στις Πλειάδες μία ώρα πριν την ανατολή του Ήλιου και δύει ακριβώς πίσω από τον ηλιακό δίσκο. Περίγειο 1 και 29 Ιουλίου. Απόγειο 13 Ιουλίου. Πανσέληνο αυτό το μήνα θα έχουμε στις 18 Ιουλίου.
Πατήστε στην εικόνα για μεγαλύτερο μέγεθος
Δέκα ημέρες αργότερα η ένταση του φωτός της θα έχει μειωθεί αρκετά ώστε να μπορέσουμε να απολαύσουμε βροχή μετεωροειδών στις 28-29 Ιουλίου, που φαίνεται να πηγάζει από το λαμπρό άστρο δ του νότιου αστερισμού Υδροχόος.
Βασιλιάς στον ουρανό αυτό το μήνα ο Δίας, με φαινόμενο μέγεθος -2.7. Όλη τη νύκτα θα βρίσκεται πάνω στον Γαλαξία, που εκτείνεται κατά μήκος του αστερισμού Τοξότης κοντά στον νότιο ορίζοντα. Εκεί με το τηλεσκόπιό μας θα δούμε και πολλά σμήνη άστρων.
Πατήστε στην εικόνα για μεγαλύτερο μέγεθος
Επίσης, αυτό το μήνα οι πλανήτες Κρόνος και Άρης θα βρίσκονται σε συζυγία. Θα είναι ορατοί χαμηλά στον δυτικό ορίζοντα νωρίς το βράδυ. Τον Αύγουστο θα πλησιάσουν την Αφροδίτη και τον Ερμή, δίνοντάς μας εκπληκτικές συζυγίες τεσσάρων πλανητών.
 
Πατήστε στις εικόνες για μεγαλύτερο μέγεθος
Ο αστερισμός Δράκων θα βρίσκεται ψηλά στον ουρανό.
Το «Θερινό Τρίγωνο» ορίζεται από τα άστρα Βέγα στον αστερισμό Λύρα, το Αλτάιρ στον αστερισμό Αετός και Ντενέμπ στον αστερισμό Κύκνος. Αυτό είναι επίσης ένα καλό σημείο για να ψάξουμε με το τηλεσκόπιο για νεφελώματα και σμήνη άστρων.
Πατήστε στην εικόνα για μεγαλύτερο μέγεθος
ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ
1 Ιουλίου: Ο πλανήτης Άρης θα βρίσκεται 0.7 μοίρες βόρεια του Βασιλίσκου (το λαμπρότερο άστρο του αστερισμού Λέων). Λίγο πριν το ξημέρωμα ο πλανήτης Ερμής θα εμφανιστεί βορειοανατολικά, 8 μοίρες νότια της Σελήνης.
4 Ιουλίου: Η Γη στο αφήλιο (σε απόσταση 1.017 αστρονομικών μονάδων από τον Ήλιο).
5 Ιουλίου: Οι Κρόνος και Άρης θα συναντηθούν νωρίς το βράδυ με τη Σελήνη, κοντά στον δυτικό ορίζοντα. Θα τους θαυμάσουμε στο φως ενός όμορφου μισοφέγγαρου, περίπου 20% της Πανσελήνου. Ανάμεσα στη Σελήνη και τον Κρόνο θα βρίσκεται το άστρο ρ του Λέοντος.
6 Ιουλίου: Οι πλανήτες Άρης και Κρόνος θα βρίσκονται 3 μοίρες βόρεια της Σελήνης.
9 Ιουλίου: Ο πλανήτης Δίας θα βρίσκεται σε αντίθεση (δηλαδή ευθυγραμμισμένος αντίθετα με τον Ήλιο στον ουρανό έτσι όπως φαίνεται από τη Γη).
10 Ιουλίου: Οι Κρόνος και Άρης θα πλησιάσουν σε φαινόμενη απόσταση μικρότερη της μιας μοίρας.
14 Ιουλίου: Ο Αντάρης (το λαμπρότερο άστρο του αστερισμού Σκορπιός) θα βρίσκεται 0.3 μοίρες βόρεια της Σελήνης.
15 Ιουλίου: Ο αστεροειδής Θέτις θα βρίσκεται σε αντίθεση.
17 Ιουλίου: Ο πλανήτης Δίας θα βρίσκεται 3 μοίρες βόρεια της Σελήνης.
20 Ιουλίου: Ο πλανήτης Ποσειδώνας θα βρίσκεται 0.9 μοίρες νότια της Σελήνης, λίγο πριν το ξημέρωμα..
22 Ιουλίου: Ο κομήτης 19P/Borelly θα βρίσκεται σε αντίθεση.
29 Ιουλίου: Ο πλανήτης Ερμής θα βρίσκεται σε αντίθεση.
31 Ιουλίου: Ο αστεροειδής Ceres βρίσκεται 0.9 μοίρες βόρεια της Σελήνης.
Πηγές:
http://stargazing.suite101.com/article.cfm/the_night_sky_for_july_2008 (Kelly Whitt)
http://www.astronomynow.com/sky_charts.html
http://stardate.org/nightsky/almanac/
Ο ουρανός της εβδομάδας και από το: http://www.skyandtelescope.com/
Ο νυκτερινός ουρανός καθημερινά: http://www.astro.noa.gr/AlmanacIAA/iaa_today.htm
Εφαρμογές Java και εικονικά εργαλεία για την αναπαραγωγή του νυχτερινού ουρανού από το γεωγραφικό πλάτος και μήκος που βρίσκεστε:
http://space.about.com/od/computerresources/tp/2008JulSkyGuide.htm
http://www.oras.org/stargazer/applet.html
Γράφει η Αστροφυσικός Ελένη Χατζηχρήστου
Το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble πρόσφατα φωτογράφησε ένα απόκοσμο θέαμα: μια κορδέλα πολύχρωμου αερίου που αιωρείται στο διάστημα, σε κάποια γωνιά του Γαλαξία μας. Είναι ο μόνος μάρτυρας μιας αστρικής έκρηξης που συνέβη πριν περισσότερο από 1000 χρόνια, της τελευταίας πνοής ενός άστρου που πια δεν υπάρχει.
Τα άστρα τελειώνουν συχνά τη ζωή τους με εκρηκτικό τρόπο, σαν υπερκαινοφανείς (supernovae). Τα πλανητικά νεφελώματα είναι κελύφη ιονισμένου αερίου, που περιβάλλουν ένα αστρικό πτώμα. Δημιουργούνται όταν ο πυρήνας του άστρου συρρικνώνεται στο τέλος της ζωής του και τα εξωτερικά στρώματα αποβάλλονται με μια βίαια έκρηξη. Το αέριο κέλυφος που σχηματίζεται διαστέλλεται, ενώ ταυτόχρονα θερμαίνεται και ιονίζεται από την ακτινοβολία του άστρου. Γι’ αυτό το λόγο τα πλανητικά νεφελώματα λάμπουν ιριδίζοντας σε απίστευτα όμορφα χρώματα και αποτελούν ίσως τα πιο εντυπωσιακά αντικείμενα στο Σύμπαν.
Ήταν Μάης του 1006 όταν άνθρωποι σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της Γης παρατήρησαν ένα παράξενα φωτεινό άστρο στον ουρανό που δεν είχαν ξαναδεί. Ξεπερνούσε σε λάμψη ακόμη και την Αφροδίτη, το λαμπρότερο ουράνιο σώμα στον ουρανό μετά την Σελήνη!
Το άστρο αυτό φαινόταν ακόμη και στο φως της ημέρας για εβδομάδες μετά από την πρώτη εμφάνισή του. Τότε οι άνθρωποι δεν γνώριζαν τίποτε για την γέννηση και τον θάνατο των άστρων και απλά το κατέγραψαν. Σήμερα το ονομάζουμε SN1006, και γνωρίζουμε πως ήταν η έκρηξη υπερκαινοφανούς ενός ετοιμοθάνατου άστρου που βρισκόταν σε απόσταση 7000 ετών φωτός από τη Γη.
Μόλις την δεκαετία του 1960 ραδιοτηλεσκόπια κατέγραψαν σε αυτή τη θέση έναν δακτύλιο αερίου, διαμέτρου περίπου 30 λεπτών του τόξου στον ουρανό, όσο και η Πανσέληνος δηλαδή. Οι παρατηρήσεις έδειξαν οτι το αέριο συνεχίζει να διαστέλλεται με ταχύτητα δεκάδων εκατομμυρίων χιλιομέτρων την ώρα! Δέκα χρόνια αργότερα, ισχυρά οπτικά τηλεσκόπια μπόρεσαν να φωτογραφήσουν ένα «νήμα» αερίου υδρογόνου, στα βορειοδυτικά του δακτυλίου, που θερμαίνεται από την σύγκρουση με το διαστελλόμενο αέριο και γι’ αυτό ακτινοβολεί.
Σήμερα το SN1006 έχει διάμετρο 60 εκατομμυρίων ετών φωτός και εξακολουθεί να διαστέλλεται. Βρίσκεται εκτός του Γαλαξιακού δίσκου, όπου είναι συγκεντρωμένα το περισσότερα άστρα και το αέριο και η σκόνη του Γαλαξία μας, και έτσι μπορούμε να το δούμε σχετικά ανεμπόδιστα.
Εικόνες
Εικόνα 1 - Πατήστε επάνω στην εικόνα για μεγαλύτερο μέγεθος
Η φωτογραφία που βλέπουμε στην Εικόνα 1, είναι σύνθεση φωτογραφιών σε πολλά μήκη κύματος, από τις ακτίνες Χ, το οπτικά, ως και τα ραδιοκύματα. Βλέπουμε τα αέριο κέλυφος που σχηματίστηκε από την έκρηξη του άστρου που κάποτε υπήρχε στο κέντρο. Με ένα ορθογώνιο σημειώνεται το σημείο που πρόsφατα φωτογράφισε τα διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble.
Εικόνα 2 - Πατήστε επάνω στην εικόνα για μεγαλύτερο μέγεθος
Η Εικόνα 2 είναι στην πραγματικότητα σύνθεση πολλών φωτογραφιών στα ορατό και κοντινά υπέρυθρα μήκη κύματος, που πήρε το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble μεταξύ 2006 και 2008. Το νήμα θερμού αερίου φωτογραφίζεται στην παραμικρότερη λεπτομέρειά του.
Εικόνα 3 - Πατήστε επάνω στην εικόνα για μεγαλύτερο μέγεθος
Η Εικόνα 3 δείχνει το νήμα αερίου στις ακτίνες Χ, όπως φωτογραφήθηκε από το διαστημικό τηλεσκόπιο Chandra.
Λάβατε αυτό το newsletter γιατί έχετε εγγραφεί στη λίστα αποδεκτών του Telescopeshop. Αν δεν επιθυμείτε να λαμβάνετε μηνύματα στο μέλλον, μπορείτε να διαγραφείτε από τη λίστα.
|
|
|
 |
